रत्नागिरी: कोकणची शान असलेल्या काजूला आता जागतिक बाजारपेठेत मोठी झेप घेण्याची संधी मिळणार आहे. व्हिएतनाम आणि कंबोडियाच्या धर्तीवर महाराष्ट्रात, विशेषतः रत्नागिरी आणि सिंधुदुर्ग जिल्ह्यांत पूर्णतः स्वयंचलित (Automated) काजू प्रक्रिया प्रकल्प उभारण्याचा ऐतिहासिक निर्णय घेण्यात आला आहे. मुंबईतील सह्याद्री अतिथीगृहात पार पडलेल्या ‘महाराष्ट्र राज्य काजू परिषदेच्या’ बैठकीत हा महत्त्वपूर्ण आराखडा निश्चित करण्यात आला.
व्हिएतनामच्या धर्तीवर आधुनिक क्रांती
परदेशातील काजू उद्योगाचा सखोल अभ्यास करून महाराष्ट्रात आधुनिक तंत्रज्ञान आणले जाणार आहे. व्हिएतनाममधील प्रकल्पांप्रमाणेच आपल्याकडेही अत्याधुनिक यंत्रणा उभारण्यासाठी प्रकल्प अहवाल तयार करणे आणि तज्ज्ञ सल्लागारांची नियुक्ती करण्याबाबत बैठकीत सविस्तर चर्चा झाली. यामुळे स्थानिक प्रक्रिया उद्योजकांना जागतिक दर्जाचे उत्पादन घेता येईल आणि मजुरांच्या कमतरतेवर कायमस्वरूपी तोडगा निघेल.
ठळक वैशिष्ट्ये आणि नियोजित सोयी-सुविधा:
- साठवणूक क्षमता वाढवणार: काजू उत्पादक पट्ट्यात ५०० ते ५००० मॅट्रिक टन क्षमतेची भव्य गोदामे उभारली जाणार आहेत. यामुळे सुमारे सव्वा लाख टन काजू बी साठवण्याची अतिरिक्त क्षमता निर्माण होईल.
- शेतकऱ्यांना रास्त भाव: साठवणुकीच्या अभावी शेतकऱ्यांना आपला माल कमी दरात विकावा लागत असे. आता नवीन गोदामांमुळे शेतकऱ्यांना माल साठवून योग्य दराची प्रतीक्षा करता येईल.
- महिला बचत गटांचा सहभाग: या प्रक्रियेत महिला बचत गट आणि सेवा संस्थांचा सहभाग वाढवला जाणार असून, त्यांना सोलर युनिट देण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे.
- पालघरमध्येही विस्तार: रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग सोबतच पालघरमध्येही २०० मॅट्रिक टन क्षमतेचा प्रकल्प प्रस्तावित आहे.
कोकण किनारपट्टी होणार ‘काजू हब’
राज्यात काजूची उत्पादन क्षमता मोठी असूनही प्रक्रियेसाठी परदेशातून काजू बी आयात करावी लागते. ही परिस्थिती बदलण्यासाठी आणि मूल्यवर्धन साखळी मजबूत करण्यासाठी संपूर्ण कोकण किनारपट्टी ‘काजू प्रक्रियेचे हब’ म्हणून विकसित केली जाणार आहे. या प्रकल्पांना शासन स्तरावर मोठे अनुदान देण्याची भूमिकाही परिषदेने घेतली आहे.
या बैठकीला पणन महासंघाचे कार्यकारी संचालक राहुल कुलकर्णी, काजू परिषदेचे सीईओ संजय कदम, तज्ज्ञ संचालक रुपेश बेलोसे यांच्यासह अनेक मान्यवर उपस्थित होते. तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाखाली काजू उत्पादनाचे निश्चित उद्दिष्ट गाठण्यासाठी आता मिशन मोडवर काम सुरू होणार आहे.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
18:11 16-03-2026
