रत्नागिरी (पुढारी वृत्तसेवा): ग्रामीण भागातील जनतेला दर्जेदार आरोग्य सुविधा त्यांच्या उंबरठ्यावर उपलब्ध करून देण्यासाठी राज्य सरकारने एक महत्त्वाकांक्षी पाऊल उचलले आहे. रत्नागिरी जिल्ह्यासह राज्यभरात ‘माझं गाव, आरोग्य संपन्न गाव’ या विशेष अभियानाला दिमाखात सुरुवात झाली आहे. या मोहिमेत सहभागी होऊन सर्वोत्तम कामगिरी करणाऱ्या जिल्हा परिषदा आणि आरोग्य केंद्रांना कोट्यवधी रुपयांची बक्षिसे देऊन गौरवण्यात येणार आहे.
१ एप्रिलपासून अभियानाचा श्रीगणेशा
हे अभियान केवळ एक सरकारी कार्यक्रम न राहता, त्याचे रूपांतर एका व्यापक लोकचळवळीत व्हावे, असा सरकारचा मानस आहे. १ एप्रिलपासून सुरू झालेले हे अभियान पुढील वर्षी ३१ मार्चपर्यंत राबवले जाणार आहे. यामध्ये प्राथमिक आरोग्य केंद्र, उपकेंद्र, ग्रामीण रुग्णालय आणि उपजिल्हा रुग्णालय हे प्रमुख घटक म्हणून कार्यरत राहणार आहेत.
अभियानाची प्रमुख वैशिष्ट्ये आणि उद्दिष्टे
या उपक्रमाचा मुख्य भर तळागाळातील लोकांपर्यंत आधुनिक वैद्यकीय सेवा पोहोचवण्यावर आहे. अभियानांतर्गत खालील मुद्द्यांवर विशेष लक्ष केंद्रित केले जाणार आहे:
- आजारांचे निर्मूलन: कुष्ठरोग, क्षयरोग (TB), डेंग्यू, मलेरिया, गॅस्ट्रो आणि विषमज्वर यांसारख्या संसर्गजन्य रोगांवर नियंत्रण.
- जीवनशैलीशी संबंधित आजार: मधुमेह, उच्च रक्तदाब आणि कर्करोग यांसारख्या आजारांचे वेळेत निदान व उपचार.
- माता व बाल आरोग्य: प्रसूतीपूर्व काळजी, लसीकरण, कुपोषण निर्मूलन आणि कुटुंब कल्याण.
- स्वच्छता व पर्यावरण: सार्वजनिक स्वच्छता, शुद्ध पाणीपुरवठा, सांडपाणी व्यवस्थापन आणि जैविक कचऱ्याची विल्हेवाट.
बक्षिसांचा पाऊस: कोट्यवधींच्या निधीची संधी
राज्य स्तरावर उत्कृष्ट कामगिरी करणाऱ्या संस्थांसाठी सरकारने मोठी बक्षिसे जाहीर केली आहेत:
- जिल्हा परिषद: प्रथम क्रमांक मिळवणाऱ्या जिल्हा परिषदेला ५ कोटी, दुसऱ्या क्रमांकाला ३ कोटी आणि तिसऱ्या क्रमांकाला २ कोटी रुपयांचे बक्षीस मिळेल.
- ग्रामीण व उपजिल्हा रुग्णालय: सर्वोत्तम रुग्णालयाला ७५ लाख रुपयांचा विशेष पुरस्कार दिला जाईल.
- गावांना प्रोत्साहन: पहिल्या क्रमांकासाठी जिल्हा, विभाग आणि राज्य स्तरावर अनुक्रमे २५ लाख, १ कोटी आणि ५ कोटी रुपयांचे पुरस्कार दिले जाणार आहेत.
“जिल्ह्यातील सर्व सरपंच, ग्रामसेवक, आशा स्वयंसेविका, अंगणवाडी सेविका आणि आरोग्य कर्मचाऱ्यांनी या अभियानात सक्रिय सहभाग नोंदवावा. १ एप्रिलपासून या मोहिमेला गती देण्यात आली असून, गाव आरोग्यसंपन्न करणे हेच आमचे ध्येय आहे.” — अनिरुद्ध आठवले, जिल्हा आरोग्य अधिकारी, रत्नागिरी
निष्कर्ष
‘माझं गाव, आरोग्य संपन्न गाव’ या अभियानामुळे ग्रामीण भागातील आरोग्य व्यवस्थेचा चेहरामोहरा बदलण्याची शक्यता आहे. बक्षिसांच्या स्वरूपामुळे स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये निकोप स्पर्धा निर्माण होऊन जनतेला उत्तम दर्जाच्या आरोग्य सुविधा मिळण्यास मदत होईल.
