दहावीनंतर करिअरचे नवे क्षितिज : तांत्रिक आणि औद्योगिक क्षेत्रातील संधी!

रत्नागिरी, [०२ जून, २०२५] : दहावी उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांसाठी करिअरचे अनेक पर्याय उपलब्ध आहेत, विशेषतः तांत्रिक आणि औद्योगिक क्षेत्रात. पारंपरिक मार्गांच्या पलीकडे जाऊन, कमी कालावधीत नोकरी मिळवून आत्मनिर्भर होण्यासाठी हे अभ्यासक्रम उत्तम संधी देतात. येथे काही प्रमुख तांत्रिक आणि औद्योगिक अभ्यासक्रमांची माहिती दिली आहे, जे विद्यार्थ्यांना उज्ज्वल भवितव्य घडवण्यास मदत करतील.

ITI (औद्योगिक प्रशिक्षण संस्था) अभ्यासक्रम:

ITI अभ्यासक्रम हे कमी कालावधीचे असून, ते विद्यार्थ्यांना विशिष्ट कौशल्यांमध्ये पारंगत करतात, ज्यामुळे त्यांना लवकर रोजगार मिळतो.

• इलेक्ट्रिशियन (Electrician):
  • वर्णन: इलेक्ट्रिकल वायरिंग, इन्स्टॉलेशन आणि देखभालीचे प्रशिक्षण.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: २ वर्षे
  • शुल्क: ₹५,००० – ₹२०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: बांधकाम, कारखाने, सरकारी नोकऱ्या, स्वयंरोजगार.
• फिटर (Fitter):
  • वर्णन: यांत्रिक असेंब्ली, फिटिंग आणि देखभालीचे कौशल्य.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: २ वर्षे
  • शुल्क: ₹५,००० – ₹२०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: उत्पादन उद्योग, कारखाने, रेल्वे.
• वेल्डर (Welder):
  • वर्णन: उद्योगांसाठी वेल्डिंग आणि फॅब्रिकेशनचे प्रशिक्षण.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: १ वर्ष
  • शुल्क: ₹५,००० – ₹१५,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: फॅब्रिकेशन, बांधकाम, जहाजबांधणी उद्योग.
• प्लंबर (Plumber):
  • वर्णन: प्लंबिंग इन्स्टॉलेशन आणि दुरुस्तीचे कौशल्य.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: १ वर्ष
  • शुल्क: ₹५,००० – ₹१५,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: बांधकाम, देखभाल, स्वयंरोजगार.
• मेकॅनिक (मोटार वाहन, डिझेल) (Mechanic – Motor Vehicle, Diesel):
  • वर्णन: ऑटोमोबाईल आणि डिझेल इंजिनची दुरुस्ती व देखभाल.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: २ वर्षे
  • शुल्क: ₹५,००० – ₹२०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: वर्कशॉप्स, वाहतूक कंपन्या, स्वयंरोजगार.
• कॉम्प्युटर ऑपरेटर आणि प्रोग्रामिंग असिस्टंट (COPA) (Computer Operator & Programming Assistant):
  • वर्णन: मूलभूत कॉम्प्युटर ऑपरेशन्स, ऑफिस ऑटोमेशन आणि प्रोग्रामिंग.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: १ वर्ष
  • शुल्क: ₹७,००० – ₹२०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: ऑफिसेस, डेटा एंट्री, आयटी सपोर्ट.
• रेफ्रिजरेशन आणि ए.सी. मेकॅनिक (Refrigeration & AC Mechanic):
  • वर्णन: रेफ्रिजरेशन आणि एअर कंडिशनिंग प्रणालींची स्थापना व दुरुस्ती.
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण
  • कालावधी: २ वर्षे
  • शुल्क: ₹७,००० – ₹२०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: सर्व्हिस सेंटर्स, हॉटेल्स, रुग्णालये.

पॉलिटेक्निक (डिप्लोमा) अभ्यासक्रम:

दहावीनंतर अभियांत्रिकी क्षेत्रात करिअर करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी पॉलिटेक्निक हा एक उत्तम पर्याय आहे. हे तीन वर्षांचे डिप्लोमा अभ्यासक्रम आहेत.

• मेकॅनिकल इंजिनिअरिंग (Mechanical Engineering):
  • वर्णन: मेकॅनिकल इंजिनिअरिंगमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: उत्पादन, डिझाइन, सरकारी नोकऱ्या, पुढील शिक्षण.
• सिव्हिल इंजिनिअरिंग (Civil Engineering):
  • वर्णन: सिव्हिल इंजिनिअरिंगमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: बांधकाम, सरकारी नोकऱ्या, पुढील शिक्षण.
• कॉम्प्युटर इंजिनिअरिंग (Computer Engineering):
  • वर्णन: कॉम्प्युटर इंजिनिअरिंगमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: आयटी, सॉफ्टवेअर, पुढील शिक्षण.
• इलेक्ट्रिकल इंजिनिअरिंग (Electrical Engineering):
  • वर्णन: इलेक्ट्रिकल इंजिनिअरिंगमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: वीज निर्मिती व वितरण, युटिलिटीज, पुढील शिक्षण.
• इलेक्ट्रॉनिक्स अँड टेलिकम्युनिकेशन (Electronics & Telecommunication):
  • वर्णन: इलेक्ट्रॉनिक्स आणि टेलिकम्युनिकेशनमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: टेलिकॉम, इलेक्ट्रॉनिक्स उद्योग, पुढील शिक्षण.
• इन्फॉर्मेशन टेक्नॉलॉजी (Information Technology):
  • वर्णन: इन्फॉर्मेशन टेक्नॉलॉजीमध्ये डिप्लोमा (MSBTE).
  • पात्रता: १०वी उत्तीर्ण + प्रवेश परीक्षा
  • कालावधी: ३ वर्षे
  • शुल्क: ₹१५,००० – ₹६०,००० प्रति वर्ष
  • नोकरीच्या संधी: आयटी, सॉफ्टवेअर, पुढील शिक्षण.

हे पर्याय विद्यार्थ्यांना दहावीनंतर योग्य मार्ग निवडण्यास मदत करतील आणि त्यांना तांत्रिक कौशल्ये आत्मसात करून करिअरमध्ये यशस्वी होण्याची संधी देतील. आपल्या आवडीनुसार आणि क्षमतेनुसार योग्य अभ्यासक्रम निवडून विद्यार्थी आपले भवितव्य घडवू शकतात. कोकणातील सर्वात मोठे न्यूज नेटवर्क म्हणून ओळख असणाऱ्या रत्नागिरी खबरदारच्या माध्यमातून आम्ही हि माहिती प्रसिद्ध करीत आहोत. आपल्याला हि माहिती उपयुक्त ठरल्यास आम्हाला ratnagirikhabardar@gmail.com या मेल वर नक्की कळवा, धन्यवाद.