नवी दिल्ली/मुंबई: प्रजासत्ताक दिनाच्या (Republic Day 2026) निमित्ताने नवी दिल्लीतील कर्तव्यपथावर झालेल्या दिमाखदार संचलनात महाराष्ट्र राज्याच्या चित्ररथाने बाजी मारली आहे. महाराष्ट्राच्या ‘गणेशोत्सव: आत्मनिर्भरतेचे प्रतीक’ या संकल्पनेवर आधारित चित्ररथाला देशात प्रथम क्रमांकाचे पारितोषिक जाहीर झाले आहे. केंद्र सरकारच्या संरक्षण मंत्रालयाने आज या निकालाची अधिकृत घोषणा केली.
यशाचे मानकरी आणि संकल्पना
यंदाच्या चित्ररथाचे यश हे महाराष्ट्राच्या समृद्ध सांस्कृतिक वारशाचे आणि कलाकारांच्या कल्पकतेचे फळ आहे.
- कलाकार: तुषार प्रधान, रोशन इंगोले, कृष्णा सालवटकर आणि श्रीपाद भोंगाडे यांनी या चित्ररथाला मूर्त रूप दिले.
- संकल्पना: ‘आत्मनिर्भर भारत’ या मुख्य थिमला जोडून महाराष्ट्रातील गणेशोत्सवातून होणारी आर्थिक उलाढाल आणि रोजगार निर्मिती या चित्ररथातून मांडण्यात आली होती.
चित्ररथाची वैशिष्ट्ये: अष्टविनायक ते ढोल-ताशा पथक
चित्ररथावर महाराष्ट्राच्या अष्टविनायकांच्या प्रतिकृती, भव्य गणपती बाप्पाची मूर्ती आणि पारंपरिक ढोल-ताशा पथकाचे दर्शन घडवण्यात आले. लोकमान्य टिळकांनी सुरू केलेल्या या उत्सवाने आज कशाप्रकारे एक मोठी आर्थिक साखळी निर्माण केली आहे, याचे प्रभावी सादरीकरण करण्यात आले.
आर्थिक उलाढाल: गणेशोत्सवाच्या काळात महाराष्ट्रात सुमारे ६० ते ७० लाख कोटींची उलाढाल होते. मूर्तीकार, सजावटकार, वाहतूकदार आणि स्थानिक विक्रेते या उत्सवामुळे कसे ‘आत्मनिर्भर’ झाले आहेत, हे जागतिक स्तरावर दाखवण्यात महाराष्ट्र यशस्वी ठरला.
अशी राहिली क्रमवारी
देशभरातील एकूण १७ राज्ये आणि १३ केंद्र सरकारी विभागांच्या अशा एकूण ३० चित्ररथांमध्ये चुरस होती. तज्ज्ञ समितीने विविध निकषांवर केलेल्या मूल्यांकनानंतर अंतिम निकाल खालीलप्रमाणे लागला:
| क्रमांक | राज्य/चित्ररथ | संकल्पना |
| १ (प्रथम) | महाराष्ट्र | गणेशोत्सव – आत्मनिर्भरतेचे प्रतीक |
| २ (द्वितीय) | जम्मू-काश्मीर | विकास आणि निसर्ग |
| ३ (तृतीय) | केरळ | नारी शक्ती आणि संस्कृती |
महाराष्ट्राची परंपरा कायम
प्रजासत्ताक दिनाच्या संचलनात महाराष्ट्र नेहमीच आपल्या नाविन्यपूर्ण संकल्पनांसाठी ओळखला जातो. यंदा ‘वंदे मातरम’ आणि ‘आत्मनिर्भर भारत’ या मंत्राला अनुसरून सादर केलेल्या चित्ररथाने केवळ तज्ज्ञांचीच मने जिंकली नाहीत, तर कर्तव्यपथावर उपस्थित असलेल्या हजारो प्रेक्षकांनाही मंत्रमुग्ध केले.
उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या निधनामुळे राज्यावर सध्या शोककळा असली, तरी या राष्ट्रीय बहुमानामुळे महाराष्ट्राच्या शिरपेचात मानाचा तुरा रोवला गेला आहे.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
12:19 29-01-2026
