पुणे: जागतिक स्तरावरील युद्धजन्य परिस्थिती आणि गॅस सिलिंडरला पर्यायी व्यवस्था म्हणून महाराष्ट्र सरकारने एक मोठा निर्णय घेतला आहे. राज्यातील अंत्योदय आणि प्राधान्य कुटुंबातील शिधापत्रिकाधारकांना आता पुन्हा रॉकेल (Kerosene) उपलब्ध करून दिले जाणार आहे. सरकारने यासाठी जिल्हानिहाय कोटा निश्चित केला असून मार्च आणि एप्रिल महिन्यात याचे वितरण केले जाईल.
पुणे, मुंबई आणि नागपूर शहर वगळले
शासनाने घेतलेल्या निर्णयानुसार, मोठ्या शहरांमधील गॅस जोडण्यांची संख्या लक्षात घेता पुणे शहर, मुंबई आणि नागपूर शहर यांना या वितरण प्रक्रियेतून वगळण्यात आले आहे. मात्र, या जिल्ह्यांतील ग्रामीण भागांना रॉकेलचा पुरवठा केला जाणार आहे.
कोणाला आणि किती मिळणार रॉकेल?
- पात्र लाभार्थी: अंत्योदय अन्न योजना आणि प्राधान्य कुटुंब योजनेतील शिधापत्रिकाधारक.
- प्रमाण: प्रति शिधापत्रिका ३ लिटर रॉकेल दिले जाणार आहे.
- इतर लाभार्थी: रॉकेलची उपलब्धता असल्यास श्वेतपत्रिकाधारक आणि स्थलांतरित मजूर देखील पात्र राहतील. (श्वेतपत्रिकाधारकांसाठी ग्रामपंचायत रहिवासी दाखला अनिवार्य असेल).
जिल्हानिहाय रॉकेल (लिटरमध्ये)
अहिल्यानगर – २,१६,०००
अकोला – ७२,०००
अमरावती – १,०८,०००
बीड – १,२०,०००
भंडारा – ६,०००
बुलढाणा – १,३२,०००
चंद्रपूर – ९६,०००
संभाजीनगर – १,४४,०००
धाराशिव – ८४,०००
धुळे – ७२,०००
गडचिरोली – ४८,०००
गोंदिया – ६,०००
हिंगोली – ६०,०००
जळगाव – १,५६,०००
जालना – १,०८,०००
कोल्हापूर – १,५६,०००
लातूर – १,०८,०००
नागपूर जिल्हा – १,२०,०००
नांदेड – १,५६,०००
नंदुरबार – ६०,०००
नाशिक – २,२८,०००
पालघर – ८४,०००
परभणी – ७२,०००
पुणे – २,०४,०००
रायगड – १,२०,०००
रत्नागिरी – ८४,०००
सांगली – १,३२,०००
सातारा – १,४४,०००
सिंधुदुर्ग – ६,०००
सोलापूर जि. – १,३२,०००
सोलापूर शहर – १२,०००
ठाणे जिल्हा – ४८,०००
वर्धा – ७२,०००
वाशिम – ७२,०००
यवतमाळ – १,४४,०००
नाशिक जिल्ह्याला सर्वाधिक कोटा
अन्न व नागरी पुरवठा मंत्री छगन भुजबळ यांच्या नाशिक जिल्ह्याला राज्यामध्ये सर्वाधिक रॉकेलचा कोटा मिळाला आहे. केंद्र सरकारने महाराष्ट्रासाठी एकूण ३७ लाख ४४ हजार लिटर रॉकेल मंजूर केले असून त्याचे वाटप पुढीलप्रमाणे असेल:
| जिल्हा | रॉकेल कोटा (लिटरमध्ये) |
| नाशिक | २,२८,००० |
| अहिल्यानगर | २,१६,००० |
| पुणे (ग्रामीण) | २,०४,००० |
| जळगाव / कोल्हापूर / नांदेड | १,५६,००० |
| छत्रपती संभाजीनगर / सातारा / यवतमाळ | १,४४,००० |
वितरणाचे कडक नियम आणि अंमलबजावणी
- वेळेचे बंधन: दुकानदार आणि परवानाधारकांना रॉकेलची उचल ४५ दिवसांच्या आत करावी लागेल. न उचललेले रॉकेल पुढील महिन्यात वर्ग केले जाणार नाही.
- टप्प्याटप्प्याने वाटप: एकूण वाटपाच्या ८५% रॉकेल पहिल्या पंधरवड्यात, तर उर्वरित १५% दुसऱ्या पंधरवड्यात वितरित केले जाईल.
- पर्यायी व्यवस्था: एखाद्या गावात विक्रेता नसल्यास शेजारील गावातून रॉकेल उपलब्ध करून दिले जाईल.
गैरप्रकार रोखण्यासाठी ‘विशेष पथक’
रॉकेलचा काळाबाजार किंवा गैरवापर रोखण्यासाठी जिल्हास्तरावर संयुक्त निरीक्षण पथके स्थापन करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. या पथकामध्ये तहसीलदार, पुरवठा अधिकारी आणि पोलीस प्रशासनाचा समावेश असेल.
निष्कर्ष
गॅसच्या वाढत्या किमती आणि आपत्कालीन परिस्थिती पाहता, सर्वसामान्यांना दिलासा देण्यासाठी सरकारने हा निर्णय घेतला आहे. मार्च महिन्यापासून तुमच्या जवळच्या स्वस्त धान्य दुकानात हे रॉकेल उपलब्ध होईल.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
12:49 27-03-2026
