नागपूर: एप्रिल महिन्यातील उन्हाच्या तडाख्याने हैराण झालेल्या महाराष्ट्रासाठी मे महिना आणखी कठीण जाण्याची शक्यता आहे. सूर्याच्या उत्तरायणामुळे मे महिन्यात राज्याच्या तापमानात मोठी वाढ होणार असून, विदर्भासह अनेक जिल्ह्यांचा पारा ४६ अंश सेल्सिअसच्या पार जाण्याची भीती हवामान तज्ज्ञांनी व्यक्त केली आहे. याच काळात खगोलप्रेमींसाठी महत्त्वाची असलेली ‘शून्य सावली’ (Zero Shadow Day) ही खगोलीय घटनाही अनुभवायला मिळणार आहे.
सूर्याचे उत्तरायण आणि वाढता दाह
सूर्याने दक्षिणेकडून उत्तरायणाचा प्रवास सुरू केला असून, ३ ते ३१ मे या कालावधीत सूर्य विशेषतः महाराष्ट्राच्या डोक्यावरून प्रवास करणार आहे. राज्याची भौगोलिक स्थिती १५ ते २२ उत्तर अक्षांश असल्याने, सूर्यकिरणे थेट जमिनीवर पडण्याचा कालावधी सुमारे २८ दिवसांचा असेल. या काळात पूर्व-पश्चिम पट्ट्यात सूर्य माध्यान्हाच्या वेळी बरोबर डोक्यावर येईल, ज्यामुळे उन्हाची तीव्रता प्रचंड वाढेल.
काय आहे ‘शून्य सावली’ दिवस?
जेव्हा सूर्य बरोबर आपल्या डोक्यावर येतो, तेव्हा आपली सावली आपल्या पायाखाली अदृश्य होते. यालाच ‘शून्य सावली दिवस’ म्हणतात. महाराष्ट्रात ३ मे पासून दक्षिण टोकाकडून (सावंतवाडी) याला सुरुवात होईल आणि ३१ मे रोजी उत्तर भागात (धुळे) याचा समारोप होईल. दुपारी १२:०० ते १२:३५ या दरम्यान नागरिक आपल्या शहरात हा अनुभव घेऊ शकतात.
तुमच्या शहरात ‘शून्य सावली’ कधी? (संपूर्ण वेळापत्रक)
खालील तारखांना संबंधित शहरांमध्ये दुपारी माध्यान्हाच्या वेळी सावली दिसेनाशी होईल:
| तारीख | शहरे आणि भाग |
|---|---|
| ३ मे | सावंतवाडी, शिरोडा, मांगेली, खुशगेवाडी, आंबोली |
| १८ मे | पश्चिम महाराष्ट्र, मराठवाडा, मुंबई, कोकण, पालघर, कसारा, संगमनेर, अंबाड, हिंगोली, मूलचेरा |
| १९ मे | औरंगाबाद (संभाजीनगर), डहाणू, नाशिक, कोपरगाव, वैजापूर, जालना, पुसद, बल्लारशा, चामोर्शी |
| २० मे | चंद्रपूर, मेहकर, वाशीम, वणी, मूल |
| २१ मे | मनमाड, चिखली, गडचिरोली, सिंदेवाही, रोहना |
| २२ मे | मालेगाव, चाळीसगाव, बुलढाणा, खोपोली, यवतमाळ, आरमोरी |
| २३ मे | खामगाव, अकोला, देसाईगंज, ब्रह्मपुरी, नागभीड |
| २४ मे | धुळे, जामनेर, शेगाव, वर्धा, उमरेड, दर्यापूर |
| २५ मे | जळगाव, भुसावळ, अमरावती, अंमळनेर, तेल्हारा |
| २६ मे | नागपूर, भंडारा, परतवाडा, चोपडा |
| २७ मे | नंदुरबार, शिरपूर, बुऱ्हाणपूर, चिखलदरा, तुमसर, गोंदिया, सावनेर, काटोल, रामटेक |
| ३१ मे | धुळे जिल्ह्याचा उर्वरित उत्तर भाग |
Export to Sheets
विदर्भाला उष्णतेच्या लाटेचा इशारा
हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, मे महिन्यात विदर्भात उष्णतेची लाट येण्याची शक्यता दाट आहे. नागपूर, चंद्रपूर आणि अकोला यांसारख्या शहरांमध्ये तापमान ४६ अंशांच्या पुढे जाऊ शकते. सूर्याची किरणे लंब रूपात पडणार असल्याने दुपारच्या वेळी घराबाहेर पडताना नागरिकांनी काळजी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
महत्त्वाची टीप: शून्य सावलीचा अनुभव घेण्यासाठी दुपारी १२ ते १२:३५ च्या दरम्यान उन्हात उभे राहून किंवा एखादी उभी वस्तू (उदा. बाटली किंवा पाईप) सपाट जमिनीवर ठेवून निरीक्षण करावे.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
17:40 04-05-2026
