कोकणातील पाण्याचे योग्य नियोजन करण्याची गरज; पावसाच्या अभावामुळे शेतकरी व नागरिक संकटात
रत्नागिरी:
कोयना धरणातून वीजनिर्मितीनंतर समुद्रात वाहून जाणाऱ्या पाण्याचे योग्य नियोजन करून ते पाणी कोकणासह महाराष्ट्रातील अन्य दुष्काळग्रस्त भागांना उपलब्ध करून द्यावे, अशी ठाम मागणी माजी खासदार हुसेन दलवाई यांनी केली आहे. यासंदर्भात त्यांनी राज्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्याकडे लेखी निवेदन देऊन तातडीने ठोस उपाययोजना राबवण्याचे आवाहन केले आहे. पाणीटंचाई आणि दुष्काळसदृश परिस्थितीचा सामना करत असलेल्या राज्यातील शेतकरी व सर्वसामान्य नागरिकांना यामुळे मोठा दिलासा मिळू शकेल, असे त्यांनी म्हटले आहे.
यंदाच्या हंगामात पावसाच्या अपुऱ्या प्रमाणामुळे कोकणातील प्रमुख भातशेतीसह कडधान्यांचेही मोठे नुकसान झाले आहे. अनेक ग्रामीण भागांत तीव्र पाणीटंचाईचे संकट उभे ठाकल्यामुळे नागरिक आणि शेतकऱ्यांच्या अडचणीत कमालीची वाढ झाली आहे. एका बाजूला कोकणात पावसाळ्यात प्रखर जलसंपत्ती वाया जाऊन ती समुद्राला मिळते, तर दुसरीकडे पावसाचा खंड पडल्यामुळे पिण्याच्या आणि सिंचनाच्या पाण्याचा प्रश्न गंभीर बनतो. या जलविसंगतीवर मात करण्यासाठी पाण्याचे प्रभावी व्यवस्थापन करण्याची नितांत गरज असल्याचे दलवाई यांनी अधोरेखित केले.
कोयना धरणातून वीजनिर्मितीसाठी वापरले जाणारे पाणी पुढे कोकणातील नद्यांच्या माध्यमातून समुद्रात मिळते. या पाण्याचा वैज्ञानिक आणि तांत्रिक दृष्टिकोनातून योग्य अभ्यास करून, शक्य तेवढे पाणी कोकणातील पाणीटंचाईग्रस्त गावे तसेच महाराष्ट्रातील इतर दुष्काळग्रस्त भागांकडे वळवण्यासाठी शासनाने दीर्घकालीन पाणीयोजना आखावी, अशी अपेक्षा त्यांनी व्यक्त केली आहे. यासाठी जलसाठवण क्षमता, तांत्रिक व्यवहार्यता आणि पाणीवाटपाचे योग्य नियोजन यांचा सखोल अभ्यास करून तातडीने निर्णय घेण्याची आवश्यकता आहे.
मुख्य मागण्या व मुद्दे:
कोयनेच्या समुद्रात जाणारे अतिरिक्त पाणी कोकण व दुष्काळी भागासाठी वळवणे.
पावसाच्या अभावामुळे शेतीचे नुकसान झालेल्या शेतकऱ्यांना तातडीने आर्थिक मदत देणे.
ग्रामीण भागातील पिण्याच्या पाण्याची समस्या युद्धपातळीवर सोडवणे.
भविष्यातील जलसंकट टाळण्यासाठी जलव्यवस्थापनाचे शाश्वत नियोजन करणे.
कोकणातील अतिरिक्त पाण्याचे योग्य व्यवस्थापन केल्यास पाणीटंचाईच्या बिकट काळात त्याचा मोठा उपयोग होऊ शकतो. त्यामुळे कोकणातील पाणीटंचाईग्रस्त गावे आणि राज्यातील इतर दुष्काळी भागांतील जनतेला दिलासा देण्यासाठी शासनाने या प्रकरणी प्राधान्याने कार्यवाही करावी, अशी आग्रही मागणी माजी खासदार हुसेन दलवाई यांनी निवेदनाद्वारे केली आहे.
