रत्नागिरी: शालेय विद्यार्थिनींच्या आरोग्यासाठी आणि स्वच्छतेसाठी रत्नागिरी जिल्ह्याने संपूर्ण महाराष्ट्रासमोर एक नवा आदर्श ठेवला आहे. जिल्ह्यातील पावस येथील स्वामी स्वरूपानंद विद्यालयात राज्यातील पहिल्या ‘फुलराणी कक्षाचे’ उद्घाटन रत्नागिरीचे पालकमंत्री उदय सामंत यांच्या हस्ते उत्साहात संपन्न झाले.
मासिक पाळीच्या काळात विद्यार्थिनींना जाणवणारी शारीरिक आणि मानसिक आव्हाने लक्षात घेऊन, त्यांना हक्काची जागा आणि सुविधा उपलब्ध करून देण्यासाठी हा महत्त्वपूर्ण पुढाकार घेण्यात आला आहे.
काय आहे ‘फुलराणी कक्ष’? (प्रमुख वैशिष्ट्ये)
विद्यार्थिनींना शालेय वेळेत सुरक्षित आणि आरामदायक वातावरण मिळावे यासाठी या कक्षात खालील सुविधा पुरवण्यात आल्या आहेत:
- विश्रांतीसाठी स्वतंत्र व्यवस्था: शाळेच्या वेळेत शारीरिक त्रास जाणवल्यास विद्यार्थिनींना या कक्षात आराम करता येईल.
- स्वच्छता साहित्य: कक्षात सॅनिटरी नॅपकिन्स आणि इतर आवश्यक स्वच्छता साहित्याची उपलब्धता असेल.
- आरोग्य सल्ला व मार्गदर्शन: तज्ज्ञांमार्फत मुलींना आरोग्याविषयी योग्य माहिती आणि वैद्यकीय सल्ला दिला जाईल.
- मानसिक आधार व समुपदेशन: मासिक पाळीशी संबंधित भीती आणि समाजात असलेले गैरसमज दूर करण्यासाठी येथे समुपदेशन केले जाईल.
- PCOD विषयी जनजागृती: सध्याच्या काळात मुलींमध्ये वाढणाऱ्या PCOD (Polycystic Ovarian Disease) या समस्येवर जनजागृती करून उपचारांवर भर दिला जाईल.
अनुसया महिला संस्थेचा स्तुत्य उपक्रम
हा नाविन्यपूर्ण उपक्रम ‘अनुसया महिला स्वयंसेवी संस्थेच्या’ माध्यमातून राबविण्यात येत आहे. रत्नागिरी जिल्ह्यातील ग्रामीण भागातील मुलींमध्ये आरोग्याविषयी सकारात्मक दृष्टिकोन निर्माण व्हावा, या उद्देशाने संस्थेचा हा प्रयत्न आहे. येणाऱ्या काळात जिल्ह्यातील इतर विविध शाळांमध्येही असे ‘फुलराणी कक्ष’ उभारण्याचा मानस संस्थेने व्यक्त केला आहे.
शाळागळती रोखण्यासाठी मदतीचा हात
अनेकदा मासिक पाळीच्या दिवसांत योग्य सुविधांअभावी ग्रामीण भागातील मुली शाळेत जाणे टाळतात. अशा प्रकारच्या सुसज्ज यंत्रणेमुळे मुलींची शाळागळती कमी होण्यास मोठी मदत होणार आहे. महाराष्ट्रात राबवला जाणारा हा अशा प्रकारचा पहिलाच उपक्रम ठरला आहे.
“फुलराणी कक्ष हा केवळ एक उपक्रम नसून, विद्यार्थिनींच्या सन्मानपूर्ण आणि सशक्त भविष्यासाठी उचललेले एक संवेदनशील पाऊल आहे. यामुळे मुलींचा आत्मविश्वास वाढण्यास नक्कीच मदत होईल.” > — उदय सामंत, पालकमंत्री, रत्नागिरी.
निष्कर्ष: रत्नागिरी जिल्ह्यातून सुरू झालेली ही ‘फुलराणी कक्ष’ संकल्पना भविष्यात संपूर्ण महाराष्ट्रातील शाळांमध्ये राबवली गेल्यास, महिला आरोग्य आणि सक्षमीकरणाच्या दिशेने ते एक क्रांतीकारक पाऊल ठरेल.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
16:12 13-04-2026
