रत्नागिरी : रत्नागिरी शहर आणि संपूर्ण जिल्ह्यात सध्या सर्पदंशाच्या (Snake Bite) घटनांमध्ये कमालीची वाढ झाली असून ही बाब अत्यंत चिंताजनक बनली आहे. सामान्यतः कोकणात पावसाळ्यात सर्पदंशाचे प्रमाण सर्वाधिक असते. मात्र, यंदा ऋतुबदलामुळे थंडी आणि कडक उन्हाळ्यातही दंशाच्या घटना मोठ्या प्रमाणावर घडल्या आहेत.
मिळालेल्या अधिकृत माहितीनुसार, जानेवारी ते एप्रिल या अवघ्या तीन ते चार महिन्यांच्या कालावधीत जिल्ह्यात तब्बल ६०३ जणांना सर्पदंश झाला आहे. याच काळात ४०० हून अधिक जणांना विंचवाने दंश केला असून माकड, मांजर आणि कुत्र्यांनी चावा घेतल्याच्या हजारो घटना समोर आल्या आहेत.
तालुकानिहाय सर्पदंशाची धक्कादायक आकडेवारी (Jan – Apr):
जिल्ह्यात एकूण ६०३ सर्पदंशाच्या रुग्णांची नोंद झाली असून, यामध्ये दापोली आणि लांजा तालुक्यात सर्वाधिक प्रमाण दिसून आले आहे. तालुकानिहाय अधिकृत आकडेवारी खालीलप्रमाणे आहे:
| अनुक्रम | तालुका | सर्पदंश रुग्ण संख्या |
|---|---|---|
| १) | दापोली (Dapoli) | १८२ |
| २) | लांजा (Lanja) | ११६ |
| ३) | रत्नागिरी (Ratnagiri) | ८५ |
| ४) | संगमेश्वर (Sangameshwar) | ८० |
| ५) | गुहागर (Guhagar) | ५८ |
| ६) | चिपळूण (Chiplun) | ५२ |
| ७) | राजापूर (Rajapur) | १३ |
| ८) | मंडणगड (Mandangad) | १० |
| ९) | खेड (Khed) | ०७ |
| एकूण (Total) | ६०३ |
उन्हाच्या तीव्रतेमुळे साप मानवी वस्तीकडे!
रत्नागिरीत सध्या तापमानात कमालीची वाढ झाली आहे. निसर्गनियमानुसार, कडक उन्हामुळे साप आणि विंचू हे थंड हवेच्या शोधात मानवी वस्तीकडे वळतात. शेतकरी शेतात काम करत असताना किंवा घराच्या आजूबाजूला असलेल्या थंड जागी सापांचा वावर वाढल्याने नागरिक पुरते धास्तावले आहेत.
मागील वर्षाचा विचार केला तर जानेवारी ते जून या सहा महिन्यांच्या काळात ५७५ व्यक्तींना सर्पदंश झाला होता आणि त्यात एका व्यक्तीचा मृत्यू झाला होता. मात्र, यंदा केवळ ४ महिन्यांतच हा आकडा ६०० च्या पार गेल्याने आरोग्याचा प्रश्न गंभीर बनला आहे.
तालुकास्तरावर ‘अँटी व्हेनम’ आणि डॉक्टरांचा अभाव; वृद्धेचा मृत्यू!
या आकडेवारीपेक्षाही भयंकर वास्तव म्हणजे ग्रामीण भागातील सरकारी रुग्णालयांमध्ये तातडीने उपचार न मिळणे. काही दिवसांपूर्वी देवरुख ग्रामीण रुग्णालयात सर्पदंश झालेल्या एका वृद्ध महिलेला वेळेत उपचार न मिळाल्याने प्राण गमवावे लागले होते. रुग्णालयात वेळेवर डॉक्टर उपलब्ध नसल्यामुळे या वृद्ध महिलेवर उपचार होऊ शकले नाहीत, ज्यावरून स्थानिक ग्रामस्थांनी तीव्र संताप व्यक्त केला होता.
जिल्ह्यातील अनेक तालुक्यांमध्ये अशीच भीषण परिस्थिती असून जिल्हा परिषद आरोग्य विभाग आणि जिल्हा शासकीय रुग्णालयाने याकडे गांभीर्याने लक्ष देणे गरजेचे आहे. ग्रामीण रुग्णालयातील रिक्त जागा तातडीने भराव्यात आणि ड्युटीवर हजर न राहणाऱ्या डॉक्टरांवर कडक कारवाई करावी, अशी मागणी जोर धरत आहे.
माकडांचे हल्ले आणि पर्यटकांची सुरक्षा
उन्हाळा आणि पावसाळ्याच्या हंगामात कोकणात मोठ्या प्रमाणावर पर्यटक येत असतात. मात्र, सध्या जंगलातील पाण्याचे स्त्रोत सुकल्याने काही पर्यटन स्थळांवर माकडांनी पर्यटकांवर हल्ले करण्याचे प्रमाण वाढले आहे. काही ठिकाणी माकडांच्या हल्ल्यात नागरिक गंभीर जखमी झाले आहेत. सद्यस्थितीत जिल्हा शासकीय रुग्णालय, ग्रामीण रुग्णालय आणि प्राथमिक आरोग्य केंद्रांवर (PHC) योग्य ते उपचार करून रुग्णांचे प्राण वाचवण्याचे मोठे आव्हान प्रशासनासमोर आहे.
वृत्ताचे ठळक मुद्दे (Quick Highlights):
- धक्कादायक आकडेवारी: जानेवारी ते एप्रिल दरम्यान जिल्ह्यात ६०३ जणांना सर्पदंश.
- विंचवाचा डंख: ४०० हून अधिक जणांना विंचूदंश, तर हजारो नागरिकांना इतर प्राण्यांचा चावा.
- सर्वाधिक बाधित क्षेत्र: दापोली तालुक्यात सर्वाधिक १८२ तर लांजात ११६ रुग्ण.
- प्रशासकीय अडचण: ग्रामीण भागात वेळेवर डॉक्टर आणि उपचारांचा अभाव असल्याचा आरोप.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
15:45 27-05-2026
