सुपर ओव्हरच्या थरारानंतर मैदानावर धक्काबुक्की; ‘आर्टिकल २.१२’ अंतर्गत होऊ शकते तांत्रिक कारवाई
मुंबई: इंडिया-ए आणि श्रीलंका-ए यांच्यातील त्रिकोणी मालिकेदरम्यान झालेला एक मैदानी वाद सध्या क्रीडा विश्वात चांगलाच चर्चेत आला आहे. अटीतटीच्या सामन्यात श्रीलंकेच्या खेळाडूशी झालेल्या धक्काबुक्कीप्रकरणी भारताचा १५ वर्षांचा युवा फलंदाज वैभव सूर्यवंशी आता अडचणीत येण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. या वादाची गंभीर दखल घेतली गेल्यास वैभववर नेमकी काय आणि कशी कारवाई होऊ शकते, याचे आयसीसीच्या (ICC) नियमांनुसार तांत्रिक विश्लेषण समोर आले आहे.
काय आहे आयसीसी आचारसंहितेचे ‘आर्टिकल २.१२’?
या संपूर्ण प्रकरणातील तांत्रिक कारवाईचे मुख्य केंद्र आयसीसी आचारसंहितेतील ‘आर्टिकल २.१२’ (Article 2.12) हा नियम आहे. या नियमानुसार, सामन्यादरम्यान किंवा सामन्यानंतर कोणत्याही खेळाडूने प्रतिस्पर्धी संघातील खेळाडूशी, पंचांशी अथवा सामन्याशी संबंधित अधिकाऱ्यांशी ‘अनुचित शारीरिक संपर्क’ (Inappropriate Physical Contact) करणे हा गंभीर शिस्तभंग मानला जातो. जर या सामन्याचे मॅच रेफरी प्रदीप जयप्रकाशदारन यांनी आपल्या अधिकृत अहवालात वैभवला या कलमांतर्गत दोषी ठरवले, तर त्याच्यावर दंडात्मक कारवाई निश्चित मानली जात आहे.
थेट बॅन लागणार की केवळ आर्थिक दंड?
युवा क्रिकेटपटू वैभव सूर्यवंशीवर थेट बंदी (बॅन) घातली जाणार का, या प्रश्नाचे उत्तर शोधताना क्रिकेटमधील पुढील तांत्रिक बाबी आणि नियमांचे निकष महत्त्वपूर्ण ठरतात:
- ‘ए-टीम’ मालिकेचे स्वरूप: सामान्यतः आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषद (ICC) अशा प्रकारच्या ‘ए-टीम’ द्विपक्षीय किंवा त्रिकोणी मालिकांमधील शिस्तभंग प्रकरणांमध्ये थेट हस्तक्षेप करत नाही. कारण, अशा मालिकांच्या आयोजनाची जबाबदारी संबंधित क्रिकेट बोर्डांची असते आणि तिथे अधिकृत आयसीसी मॅच ऑफिशियल्स पूर्णवेळ नियुक्त नसतात.
- डिमेरिट पॉइंट्सचा नियम: आयसीसीच्या नियमांनुसार, जेव्हा एखाद्या खेळाडूच्या खात्यात २४ महिन्यांच्या कालावधीत ४ किंवा त्यापेक्षा जास्त ‘डिमेरिट पॉइंट्स’ (Demerit Points) जमा होतात, तेव्हाच त्याच्यावर एक किंवा दोन सामन्यांची बंदी घातली जाते. वैभव सूर्यवंशीचा पूर्वेतिहास पाहता त्याच्या खात्यावर कोणतेही डिमेरिट पॉइंट्स नसल्याने, त्याला थेट बॅन मिळण्याची शक्यता पूर्णपणे नगण्य आहे.
संभाव्य कारवाई: मॅच फी कपात किंवा समज
या प्रकरणाचे स्वरूप आणि खेळाडूचे वय लक्षात घेता, या वादाला ‘लेव्हल १’ (Level 1) अंतर्गत येणारा शिस्तभंग मानले जाण्याची शक्यता जास्त आहे. अशा परिस्थितीत वैभव सूर्यवंशीला मॅच रेफरींकडून कडक शब्दांत फटकारले जाऊ शकते किंवा त्याला समज दिली जाऊ शकते. याशिवाय, कठोर पाऊल म्हणून त्याच्या सामन्याच्या मानधनातून (मॅच फी) २५ ते ५० टक्क्यांपर्यंत कपात करण्याचा दंड देखील ठोठावला जाऊ शकतो.
सुपर ओव्हरनंतर मैदानावर नेमके काय घडले?
इंडिया-ए आणि श्रीलंका-ए यांच्यातील हा सामना अत्यंत चुरशीचा झाला आणि त्याचा निकाल ‘सुपर ओव्हर’मध्ये लागला. या नाट्यमय निकालानंतर मैदानावर दोन्ही संघांतील खेळाडू समोरासमोर आले होते. सामन्यानंतर श्रीलंकेच्या खेळाडूंकडून काही चिथावणीखोर टिप्पण्या करण्यात आल्या, ज्यामुळे युवा फलंदाज वैभव सूर्यवंशीचा संयम सुटला. यातूनच दोन्ही खेळाडूंमध्ये बाचाबाची होऊन त्याचे रूपांतर धक्काबुक्कीत झाले. सुदैवाने, श्रीलंकेच्या इतर वरिष्ठ खेळाडूंनी आणि मैदानावरील सहकाऱ्यांनी वेळीच मध्यस्थी केल्याने हा वाद वाढण्यापूर्वीच शांत झाला.
थोडक्यात सांगायचे तर, १५ वर्षीय वैभव सूर्यवंशीवर तांत्रिकदृष्ट्या मोठ्या बंदीची (Suspension) शक्यता नसली, तरी भविष्यातील आंतरराष्ट्रीय करिअरचा विचार करता त्याला मैदानावरील वर्तणुकीबाबत क्रिकेट बोर्ड किंवा मॅच रेफरींकडून ‘कडक समज’ मिळण्याची दाट शक्यता आहे.
दैनिक रत्नागिरी खबरदार
ISO 9001:2015 CERTIFIED
(RNI NO. MAHMAR/2013/57411)
शासनमान्य रजिस्टर न्यूजपेपर
14:50 16-06-2026
